Peutergedrag: slaan – het vervolg

Een aantal weken geleden vroeg ik jullie raad ivm een bijna 2 jarige die de hele tijd op een foute manier contact zocht. Hij sloeg en schopte om zich heen zonder het besef te hebben dat dit niet kan. Het was echt zijn manier geworden om contact te zoeken met andere kinderen en al mijn truukjes leken niet te helpen. Ik heb toen een aantal tips gekregen van jullie en die heb ik ook toegepast.

We zijn nu een paar weken verder en ik mag jullie vertellen dat het slaan voor 80% verminderd is. We zijn er nog niet helemaal, maar hij is dan ook nog geen 2 jaar. Dit is een leerproces. Maar ik ben al heel blij dat het al een heel stuk beter gaat. Zo kunnen de andere kinderen zich ook weer veilig voelen.

De omslag kwam echt van de ene op de andere dag! Ik kreeg al de tip om hem nog meer te behandelen als een grote jongen, om hem extra uit te dagen door vb moeilijkere werkjes te laten doen. Dit zijn we gaan doen en hij geniet hiervan. Maar de echte omslag kwam door een samenloop van omstandigheden. Ik heb 2 goede hoge kinderstoelen in de opvang. Ik heb geen ruimte om er meer in mijn keuken te zetten en het gebeurt maar zelden dat ik meer stoelen nodig heb. Tot op het moment dat de baby, die normaal tijdens de lunch slaapt, besluit om net voor de lunch wakker te worden. Zodus heb ik dus 1 baby van bijna 1 jaar en 2 peuters van net geen 2 jaar die allemaal willen lunchen. Tel daarbij nog 2 kleuters van  3 jaar en de tafel zit vol. Die kleuters zitten natuurlijk op een gewone stoel maar omdat de peuters zo bewegelijk zijn zette ik hen liefst in een hoge stoel. Ik was namelijk bang dat ze van een gewone stoel af zouden vallen. Maar baby moet natuurlijk ook in een hoge stoel. Dus….3 kinderen voor 2 stoelen. Dat wordt even improviseren. Ik besluit om mijn klein boksertje op een gewone stoel te zetten. Die stoel zet ik tussen de muur en een hoge kinderstoel in zodat hij toch een beetje veilig zit. Hij kan zo in elk geval niet zijwaarts van de stoel vallen. En ik zit ook bij aan tafel om hem wat in de gaten te houden. Ik roep de kinderen aan tafel, vertel hem dat hij niet in een hoge stoel moet maar zoals de grote kindjes op een normale stoel. Ik zet hem op zijn plekje en hij groeit letterlijk. Hij straalt! Hij geeft bijna licht omdat hij zo trots is dat hij net zoals zijn grote zus en de andere kleuter op een grote stoel mag! Hij roept ook iets dat op “groot”lijkt. Ik bevestig een aantal keren dat hij groot is. En blijkbaar roept het woordje “groot”bij hem de associatie op om niet te slaan. We zijn er nog niet….soms hervalt hij wel eens in het slaan en hij trekt kinderen nu aan hun hand mee om bij hem te spelen. Ook dat is natuurlijk niet DE manier om kinderen te vragen om samen te spelen, maar het is wel een reuzestap in de goede richting! De sfeer in de groep is ondertussen ook weer fijn. Van zenuwachtige, gespannen kinderen hebben we nu weer een fijn groepje waarin iedereen zich goed voelt en lekker op ontdekking gaat!

 

Myriam

Advertisements
Standard

Peutergedrag: slaan

Sinds ongeveer 6 maanden heb ik een broer en zus in de opvang. Zus wordt in juni 4 jaar en broer wordt in juni 2 jaar. Zus is een lieve, zachte, verlegen meid die graag puzzelt, kleurt, knutselt of met de poppen speelt. Broer ziet eruit als een echt beertje. Hij is breed gebouwd en het lijkt alsof hij dat ook weet en er misbruik van maakt. Broer is namelijk niet zo lief. Sinds 5 maanden gooit broer met alles wat hij in zijn handen heeft, hij slaat, schopt en bijt alles en iedereen. Zijn zus, de andere kinderen in de opvang, (jongere en  oudere kinderen, maakt niet uit), onze katten, mij, zijn moeder, ouders van opvangkinderen, zelfs wildvreemden in de winkel….. De enige die niet deelt in de klappen is papa van deze boef. En ik….ik weet niet meer hoe ik hem moet afleren om te slaan.

Hij slaat namelijk altijd, of ja…zo lijkt het toch. Hij slaat als hij boos is (en die kan ik nog wel begrijpen als je nog geen 2 bent en nog bijna niet praat). Maar hij slaat ook als hij blij is of als hij lekker aan het spelen is, als hij naar iets staat te kijken en er komt een kind naast hem staan geeft hij een knal of hij schopt. Wanneer hij lekker aan het spelen is  en er  komt een kind in de buurt (ook al loopt dat kind gewoon langs hem heen) slaat hij of geeft hij een duw. En zoals ik al zei….het is stevig kind dus gooit hij zijn gewicht ook mee in de strijd. Een klap van dit kereltje krijgen komt stevig aan vind ik. Dus als hij dan een (kleiner) kind slaat doet dat hen echt wel pijn. Ik heb de indruk dat hij ook weet dat hij niet mag slaan. Hij roept, vlak (of ja, bijna tijdens het slaan) “Ah-Ah”of “Nee”. Dat zijn dan ook zowat de enige woorden die hij spreekt….”ja”en “mama/memmie” nog en dan houdt zijn woordenschat  op. Als hij ziet dat ik naar hem kijk houdt hij zich ook in maar dat kost hem zoveel moeite. Hij gaat dan staan wiebelen en met zijn handjes wriemelen. Vanaf hij denkt dat ik niet meer kijkt slaat hij alsnog. De drang om te slaan is dus veel te groot.

Hoewel ik begrip kan hebben voor een onhandige manier van contact maken is slaan absoluut not done hier. Kinderen die op deze manier contact zoeken leer ik om op een andere manier aandacht te vragen van andere kinderen, maar bij deze kleine mijnheer werkt er niks….Afleiden, voor doen hoe het wel kan, heel vaak “niet slaan” zeggen. Hij blijft slaan en schoppen. Vanochtend nog sloeg hij een baby van 6 maand. Recht op zijn gezichtje. Ik was in de kamer, maar hielp even een ander kind met een puzzel. Ik had hem dus niet echt ‘onder vizier’. Tegenwoordig zet ik hem met de woorden “je mag niet slaan”, even op de mat in de gang. Dan brult hij even de boel bij elkaar. Na een minuutje ofzo ga ik naar hem toe. Dan is hij al lang klaar met brullen. Ik vertel hem nog eens dat hij geen kindjes pijn mag doen. Hij zegt “ja” en wil dan altijd een dikke knuffel geven, dat mag! Dan gaat hij lachend weer naar de kamer. Daar ziet hij zijn zus, hij gaat dan vaak heel zielig huilen waarop zijn zus hem troost. Hij lacht naar mij, ik lach terug, hij staat op en slaat zijn zus met de vlakke hand en alle kracht die in zijn lijfje zit in haar gezicht……Dus tja…..ik weet even niet meer hoe ik met hem om moet gaan, maar ik merk dat ik het best moeilijk heb met dit gedrag. Ik wil ook niet altijd bovenop hem zitten of boos kijken want soms heb ik de indruk dat wanneer ik naar hem lach dat hij dat als vrijkaart ziet om te mogen slaan.

Ohja, hij slaat papa niet omdat die een keer heeft “teruggeklopt”zoals papa zelf aangeeft. Dat lijkt me nu ook niet de manier om hem het slaan af te leren. Meer nog…ik denk dat hierin een bodempje van het slaan ligt. Want als papa mag slaan waarom hij dan niet???

Alle tips en trucs om dit gedrag af te leren hoor ik graag want nu zorgt dit gedrag voor een negatieve sfeer in de opvang. Niet in het minst voor het kereltje zelf want niemand speelt nu graag met hem.

Myriam

 

Standard

Ieeeuwww, snot!

P1020123

De “r” zit in de maand en dan zijn kindjes verkouden zei mijn grootmoeder altijd. Ze lijkt hierin ook gelijk te hebben. De meeste opvangkindjes hoesten en proesten. Ik veeg de hele dag door neusjes af. Dit is dus de uitgelezen periode om het thema ziek zijn boven te halen.

We kijken filmpjes, knutselen snotneusjes, leren een versje over ziek zijn. Maar de aller, aller, allerleukste activiteit in dit thema blijft toch wel zelf snot maken. Dit is een sensomotorische activiteit die je al met heel jonge kinderen kan doen. Ik hou van sensomotorische activiteiten. Geen enkel kind voelt druk om iets te maken. Deze activiteiten gaan namelijk om het ervaren en het ontdekken van het materiaal. In dit geval dus…snot. Want iets dat vies is….trekt de kinderen nog meer!

Ik doe deze activiteit met 4 dametjes. Twee van hen zijn 2 jaar, 1tje is 3 en 1 van 7. Voor we beginnen zet ik alle benodigdheden al klaar. Nog even schorten aan om de kleding te beschermen en we zijn klaar. Ik maak met elk kind apart een bordje snot. Ik voeg wat cola of ranja toe bij het snot en dat maakt het helemaal af. Volgende keer wil ik kijken wat er gebeurd als we jam of (appel)stroop toevoegen.  De kinderen genieten. “Iiiiieeeuwwww, vieeeeeeeeeeeeeees! Dit is zoooooooooooo leuk” roept Bella van 2 jaar oud. Mieke van 3 is wat stiller, maar ik zie haar genieten. Kiki, 7 jaar probeert of ze met het snot een sneeuw…euh…snot pop kan maken. En dan Jessie, 2 jaar, durft het snot niet goed aan te raken. Samen met mij voelt ze heel voorzichtig, heel snel met 1 vingertje aan het snot. En ook dat is prima! Ze geniet van de reacties van de andere kinderen, maar wil liever het snot niet aanraken. Toch is ze bij deze activiteit betrokken. Ze kijkt hoe de anderen met het snot spelen en reageert op hun opmerkingen. Na een paar aanmoedigingen van mij durft ze toch het snot ook zelf even aan te raken. Dan is ze er klaar mee. Ze wil graag haar handjes wassen met de blokken gaan bouwen, dus dat doen we. De andere 3 knoeien vrolijk verder. Ze genieten en laten het snot door hun handen glijden, tekenen met hun vingers in het snot. Ze ruiken aan het snot en proberen of ze het fijn kunnen knijpen. Er wordt volop geexperimenteerd en ontdekt en daar gaat het om. Ik had het niet verwacht maar de kinderen spelen bijna 30 minuten heel geconcentreerd met het snot. Wanneer ze klaar zijn help ik hen hun handjes te wasssen. Ik spoel het snot door en was de tafel af. Na 5 minuten is alles weer opgeruimd.

Wat heb je nodig voor deze topactiviteit?

Gelatineblaadjes of poeder (ik gebruikte blaadjes dus het kan zijn dat het poeder anders moet worden voorbereid), warm water, kom met koud water, suiker. Als je het snot wil kleuren: cola, ranja, limonade, (suiker)stroop, kleurstof…..Dit isn niet noodzakelijk, maar het geeft het snot net wat extra “echtheid”.

Iets om het snot in te maken. Ik gaf elk kind een plastiek bordje met een opstaand randje.

Hoe maak je het snot klaar?

Leg de gelatine blaadjes in de kom koud water en laat ze weken tot ze zacht zijn. Dit duurt ongeveer 5 minuten.

Doe op het plastiek bord een beetje warm water (3 tot 5 soeplepels water is al genoeg!). Doe hierin wat suiker en 1 of meerdere gelatine blaadjes (ik had per kind 3 blaadjes gerekend omdat er in de pakjes die ik had 12 blaadjes zitten). Dit kan het kind al mengen tot snot (let op dat het warme water niet te heet is!). Eventueel kan je het snot kleuren door cola, ranja of iets anders dat kleur geeft erdoor te mengen. Ik koos deze keer voor cola en ranja omdat dat toch net iets extra geeft. Even mengen en het snot is klaar. Het ziet er echt precies uit als gewoon snot en zo ervaren de kinderen dit ook. Maar dat maakt het ook net zo leuk. Het is vies en leuk tegelijkertijd!

Na afloop kan je de handjes gewoon met warm water en zeep wassen. De bordjes even afspoelen onder de warm water kraan en de tafel afwassen met warm water en het is klaar. Dit is 1 van de weinige kliederactiviteiten waarbij het opruimen heel snel gaat!

P1020116

Veel snotterplezier!

Myriam

 

 

Standard

Opvoedcafé bij Welkom Kind Midden en West Brabant

 

Op 1 maart aanstaande om 19.30 organiseert Welkom Kind Midden en West Brabant een opvoedparty. Voor de 2de keer mag elke ouder, opvoeder, gastouder, oma, opa…..aanschuiven voor een gezellige avond vol met tips en trucs om kinderen op te voeden. Deze tips en trucs worden gegeven aan de deelnemers door de deelnemers. Geen ‘deskundige’ die vanop een podium komt vertellen hoe simpel opvoeden wel niet kan zijn als je maar de juiste weg volgt. Kinderen hebben namelijk geen boodschap aan die deskundige en doen gewoon lekker hun ding. Dat maakt opvoeden ook zo uitdagend. Wat voor het ene kind werkt, werkt helemaal niet voor het andere kind. En ELKE opvoeder loopt wel eens tegen een muur aan met een bepaald kind op een bepaald moment. Denk bv aan je 2-jarige die al maanden weigert om aardappelen te eten. Of je 7-jarige die van bedtijd elke avond een uitdaging maakt. Of een peuterdametje dat elke ochtend een strijd maakt van het aankleden omdat ze enkel en alleen haar roze rokje aan wil dat net in de was zit….of…….Het maakt niet uit, alles is bespreekbaar.

Hoe fijn is het dan dat je, zonder veroordeeld of beoordeeld te worden, gewoon kan vertellen waar je momenteel tegenaan loopt met je kind. Misschien komt er wel een tip van een andere deelnemer waar je zelf nog niet aan gedacht hebt maar die je de moeite van het uitproberen waard vind. Jezelf schamen omdat je kind momenteel lastig gedrag vertoont is helemaal niet nodig. Alles kan besproken worden en wanneer de deelnemers zelf geen onderwerpen meer hebben is er een hele stapel kaartjes waarop situaties staan die je kan meemaken met je kind en waarover de groep dan even kan nadenken en discussiëren.  Bovenal staat de opvoedparty garant voor een gezellige avond waarin we elkaar kunnen helpen met het opvoeden van onze (b)engeltjes!

Ben je ook enthousiast geworden? Schrijf je dan snel in via http://www.welkomkindmwbrabant.nl. Er zijn nog maar een paar plaatsjes vrij dus wacht niet te lang!

Tot dan,

Myriam

Standard

Binnen de lijntjes kleuren!

De telefoon rinkelt, ik neem op en nog voor ik goed en wel “Goedemiddag, met Myriam”kan zeggen blaft de leraar van Kiki in mijn oor dat ze nu toch echt eens een keer binnen de lijntjes moet leren kleuren. Verbaasd om zoveel boosheid vraag ik hem wat er gebeurd is. Hij legt uit dat Kiki, op school, in haar wiskundeboek een kleurplaat moest inkleuren en dat ze hierbij helemaal buiten de lijntjes is gegaan. Ze heeft blijkbaar zowat het hele blad gekleurd ipv de kleurplaat. Op mijn vraag waarom het dan voor hem zo belangrijk is dat ze binnen de lijntjes kleurt antwoordt hij boos:”omdat dat moet!”. Ik zeg dat ik het voorval met Kiki zal bespreken. Met dat antwoord is hij nog niet helemaal tevreden, maar ik vind het voor nu voldoende en hang op.

Mijn vraag blijft echter…..waarom moeten kinderen binnen de lijntjes leren kleuren? In mijn opvang moedig ik buiten de lijntjes kleuren en creatief denken juist aan. Zodra een baby iets of wat kan zitten, mag hij mee knutselen. Momenteel zijn we bezig met de kerstknutsels en de nieuwjaarsbrieven. Die laatste bestaan dit jaar uit een zelfgeschilderde en versierde kerstboom op een achtergrond van sneeuwvlokken op een zwart vel papier. We hebben kerstbomen in alle kleuren, traditionele groene, roze, blauwe, zelfs een zwarte kerstboom. Dat moet kunnen. Als ik met de kinderen praat over kerstbomen en hen vraag welke kleur een kerstboom dan heeft antwoorden ze allemaal dat een kerstboom groen is. Maakt het dan wat uit dat ze hun kerstboom een andere kleur geven? De roze kerstbomen zijn gemaakt door mijn 3 peutermeiden die volop in de prinsessenfase zitten. Alles moet roze zijn…..dus ook hun eigengemaakte kerstboom. Want dat vinden ze gewoon een mooie kleur. En van binnen de lijntjes kleuren hebben ze nog nooit gehoord. Dat moet ook helemaal niet, ook niet als ze een kleurplaat maken. Sommige kinderen kleuren zelf binnen de lijntjes en vinden dat ook erg fijn. Het lijkt hen rust te geven, maar anderen kleuren het hele blad vol of tekenen zelf nog iets extra op het blad. Zoals nu zie ik heel veel sterretjes verschijnen op de kleurplaten van de kerstbomen. Want die sterretjes staan er nog niet en horen erbij volgens de kinderen. Ik vind het prima! Zo zijn ze creatief bezig, ze oefenen hun fijne motoriek, want zo een ster tekenen is nog niet simpel.

Ik vraag me af of het binnen de lijntjes kleuren voor de leraar niet meer symbolisch is. Of het niet te maken heeft met het feit dat Kiki ook op bijna alle andere vlakken buiten de lijntjes probeert te lopen en euh….nogal moeite heeft met het aanvaarden van grenzen. Maar is ze daar geen kind voor? Om te proberen grenzen te verleggen. Met de leraar ga ik nog een keer in gesprek, maar wat denken jullie? Mogen kinderen (ook oudere kinderen vanaf een jaar of 6) buiten de lijntjes kleuren of niet? En als het niet mag, waarom vind je het dan zo belangrijk dat er binnen de lijntjes wordt gekleurd? Omdat het mooier/netter zou zijn? Een volgekleurde kleurplaat kan ook erg mooi en netjes zijn zeg ik dan. Ik ben heel benieuwd naar jullie antwoorden!

Myriam

Standard

Samen spelen, samen delen!

Op woensdag heb ik 3 peuterdametjes in de opvang. Soms kunnen ze heel fijn samen spelen en soms…..iets minder goed. “Van mij” krijst Emmy,  met een stem die een heks niet zou misstaan. “Nee, van mij” roept Jessy terug. Beide dames staan aan een pop te trekken. En Mira gooit nog wat olie op het vuur door te roepen dat zij de pop ook wil.

Ik heb ongeveer 8 poppen in de opvang, genoeg voor 3 dametjes zou je denken. Maar naar die andere poppen kijken ze niet om. Het draait nu om die ene pop en ook al kennen ze de woordjes “samen spelen, samen delen” wel. Als je bijna 3 jaar oud bent dan is het toch wel heel erg moeilijk om te delen. Dat is niet erg, dat hoort bij ontwikkelen en groot worden. Het simpele antwoord zou dan kunnen zijn dat ik de pop afpak en opzij leg. Dan kan er om die pop geen ruzie meer gemaakt worden. Na 5 minuten vinden ze dan wel iets anders waar ze allemaal tegelijk mee willen spelen en niet willen delen. Dus het afpakken is niet de oplossing, daar leren ze niks van en de kans is groot dat ze dan ook nog eens alle 3 verdrietig en gefrustreerd worden omdat ik hun speelgoed afneem. Dat is zeker niet bevordelijk voor de sfeer in huis. Ik wil de dames dus leren delen.

Ik ga met hen in gesprek, en dan hou ik wel even de pop vast zodat de dames zich “gelijk”voelen. Ik verwoord hun gevoelens door te zeggen dat ik zie dat ze allemaal graag met deze pop willen spelen. Voorzichtige knikjes, dus ik ga verder. Ik leg ook uit dat aan de pop trekken geen goed idee is. “Dan gaat ie stuk” zegt Emmy. “Dat kan misschien wel gebeuren” antwoord ik. “Dan moet ie in pjullenbak” reageert Jessy weer en dat vinden de dames alle 3 dan weer jammer. Dus dat moeten we voorkomen, maar hoe vraag ik aan hen? Dat is een moeilijke vraag voor peuters, daar kunnen ze even geen antwoord op geven, dus help ik hen hierin door een paar mogelijkheden op te noemen. Om de beurt met de pop spelen, of samen met de pop spelen, of misschien wil iemand liever even een andere pop nemen om te spelen, of gewoon helemaal iets anders doen. Mira zegt dat ze graag even wil puzzelen. Dat kan. Zij kiest er dus voor om iets anders te doen. Emmy en Jessy willen toch heel graag met de pop blijven spelen. Dat mag ook, maar hoe gaan we dat dan doen zonder ruzie erom te maken? Emmy neemt de kinderwagen en zegt dat ze boodschappen gaat doen met de pop en Jessy mag mee lopen. Jessy reageert enthousiast en gaat het boodschappenwagentje halen. En dan vertrekken de dames, op weg om boodschappen te doen. Na een rondje door de gang en de keuken komen ze aan bij de winkel en gaan ze overleggen wat ze nodig hebben om eten te maken. “Pepernoten, sjokoja (chocolade) en janja (ranja) roept Jessy. En dat vindt Emmy prima. Terug “thuis” gaan ze eerst de baby in bad doen en dan in bed en dan gaan ze de ‘sjokoja’ opeten. En zo ontdekken deze meiden dat samen spelen ook erg leuk kan zijn!

Hoe gaan jullie om met peuters die in de “van mij” periode zitten?

Myriam

 

Standard

Hij komt, hij komt….

“Nog een paar dagen, mama” zegt Kiki. “Nog een paar dagen? En wat dan?”vraag ik. “Wel, dan begint het Sinterklaasjournaal weer!” zegt ze verontwaardigd omdat ik dat nog niet weet. “En dan komt ook Sinterklaas en mag ik mijn schoen zetten en krijg ik iets in mijn schoen”.

Ik vind het heel vroeg, nog meer dan 3 weken voor 5 december in Nederland, of 6 december in België. Natuurlijk ben ik zelf er ook al mee bezig, cadeautjes regelen, de sinterklaasmiddag voor de opvang is ook al bijna helemaal geregeld, maar toch schrok ik ervan dat het Sinterklaasjournaal alweer bijna op tv komt. Natuurlijk mag Kiki kijken, maar over een paar dagen begint het dus echt. Dat wil dus ook zeggen dat de spanning vanaf dan begint op te lopen. En hoewel ik pas echt aan Sinterklaas activiteiten begin wanneer de beste man aangekomen is met de boot merk ik nu al spanning wanneer Kiki tegen de jongere kinderen over het Sinterklaasjournaal praat. Ik merk dat peuters en kleuters geen flauw idee hebben wat een journaal is, maar dat maakt niet uit. Sinterklaas herkennen ze namelijk wel en dat is, vanaf je ongeveer 2 jaar oud bent nu eenmaal een hoogtepunt in het jaar. En dus gaan zij ook stuiteren, zonder teveel suiker, gewoon omdat Sinterklaas erg spannend is. Ook bij het boodschappen doen komen we er niet onderuit. Hele etalages vol met snoepgoed van en voor Sinterklaas. Ik zie veel blinkende oogjes want al dat snoep, dat moet toch wel lekker zijn.

Langs de andere kant vraag ik me af of we met ons allen soms niet een heel klein beetje (veel) overdrijven hierin. En dan heb ik het nog niet eens over de vele cadeautjes die ze krijgen, maar gewoon…..in oktober begint het al. Vaak 2 maanden voor de grote dag. Ik denk soms dat dit bewust gedaan wordt, want hoe langer het duurt, hoe meer mensen (kunnen) kopen. Dat is prima voor alle speeldgoedwinkels, supermarkten ed, maar we betrekken onze kinderen er vaak te vroeg in, dat is mijn mening. Dat zorgt alleen maar voor lichtelijk overspannen en overprikkelde kinderen. Soms meer dan lichtelijk en dat maakt kinderen vaak bijna onhandelbaar. Ze bedoelen het niet zo, maar die spanning maakt hen gek…die moet eruit gegooid worden. Daarom doen we ook tijdens de sintperiode af en toe lekker dingen die niks met Sinterklaas te maken hebben. Gewoon, om te ontspannen van die sinterklaasspanningen. En de dag dat de beste man weer naar Spanje vertrekt zing ik stiekem net iets harder: “daag Sinterklaasje, tot volgend jaar weer!”Want het is en blijft natuurlijk ook wel een leuke periode voor de kinderen, zolang het maar niet te lang duurt.

Wanneer beginnen jullie met Sinterklaasactiviteiten? Nodig je Sinterklaas ook uit om een bezoekje te brengen aan je opvang? Merken jullie aan je (gast)kindjes dat de spanning steeds vroeger begint en ook steeds hoger oploopt? Hoe ga je hiermee om?

Myriam

Standard